Yedikule Göğüs Hastalıkları Hastanesi’nde koronavirüs tespit edildiği iddiası

İDDİA: Rapor, Yedikule Göğüs Hastalıkları Hastanesi'nde Covid-19 tespit edildiğini gösteriyor.

YANLIŞ

WhatsApp başta olmak üzere kapalı mesajlaşma platformlarında yayılan bir paylaşımdaki raporun, Yedikule Göğüs Hastalıkları Hastanesi’nde Covid-19 tespit edildiğini gösterdiği öne sürüldü. Hasta adı, hasta numarası gibi kişisel bilgilerin de görülebildiği raporun, laboratuvar sonuçlarını gösterdiği iddia ediliyordu. 

Ancak iddia doğru değil. Raporun gerçek bir hastaya ait olup olmadığı bilinmediği gibi, raporda sıralanan hastalıklardan herhangi biri Covid-19 da değil. Koronavirüs ailesinden hafif soğuk algınlığına yol açan diğer virüsler gösterilmiş. 

Rapor geçmiş tarihli ve gerçek olmayabilir 

Teyit raporda yer alan bilgileri doğrulamak için Yedikule Göğüs Hastalıkları Hastanesi’ne ulaştı. Görüşülen yetkili, hastanede şu anda Covid-19 teşhisi konmuş kimse olmadığını, gelecekte böyle bir teşhis konulsa bile bunu Sağlık Bakanlığı’nın yapabileceğini söyledi. Hastane, raporda bilgileri yer alan hastanın, hali hazırda hastanede tedavi görmediğini ekledi. 

Raporda test tarihi olarak 17 Şubat 2020 görünüyor. Hastane geçmiş kayıtları kurallar gereği paylaşamadığından, geçmiş tarihli raporun gerçek olup olmadığını belirlemek de mümkün değil. Görselde herhangi bir mühür, imza ya da hekim kaşesi de görünmüyor. 

Raporda sıralanan hastalıkların güncel salgınla ilgisi yok 

Raporun orijinal olduğunu varsaysak da, raporda sıralanan hastalık ve virüslerden hiçbirinin, güncel Covid-19 (yeni tip koronavirüs, yani SARS-CoV-2) salgını ile ilgisi yok. Koronavirüsler bir virüs ailesi, bunların bir kısmı insanlarda da uzun zamandır görülüyor ve yalnızca hafif semptomlara yol açıyorlardı. 

Güncel salgına yol açan SARS-CoV-2 adlı virüs ise hayvanlardan insanlara geçmeyi başarmış bir virüs ve ilk kez 31 Aralık 2019 tarihinde tespit edildi. 

Raporda yer alan koronavirüs ailesinin diğer mensuplarının ciddi bir rahatsızlığa yol açmadığı küçük bir araştırmayla görülebilir. Raporda yazan “human coronavirus 229E” ve “human coronavirus NL63” virüsleri insanlarda burun akıntısı, boğaz ağrısı, baş ağrısı, zaman zaman ateş ve öksürüğe neden oluyor; mevsimsel soğuk algınlığı hastalıklarına yol açıyorlar ve tehlikeli değiller. 

Koronavirüslerden 229E ve NL63 ile birlikte, OC43 ve HKU1 türleri, yalnızca insanlarda görülüyor ve insanlar arasında yayılabiliyor. Güncel salgına yol açan SARS-CoV-2 virüsü ise, genetik materyalinin büyük kısmını, yarasaları enfekte eden ailenin diğer fertleriyle paylaşıyor. Yani insanlara, hayvanlardan bulaştı. 

Sonuç olarak iddia yanlış. Yedikule Göğüs Hastalıkları Hastanesi’nde Covid-19 tespit edilmedi ve iddia konusu raporda yer alan hastalıkların, Covid-19 ile ilgisi yok. Raporda yer alan hastalıklar, koronavirüs ailesinin yeni üyesi Covid-19 ile hatalı ilişkilendirilmiş.

Kaynaklar 

Dünya Sağlık Örgütü, Coronaviruses

ABD Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi, Yaygın İnsan Koronavirüsleri 

ABD Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi, Koronavirüs Tipleri 

Prof Roujian Lu ve diğerleri, Genomic characterisation and epidemiology of 2019 novel coronavirus: implications for virus origins and receptor binding, The Lancet, 2020

Live Science, 12 Coronavirus myths busted by science, 6 Mart 2020

Yedikule Göğüs Hastalıkları Hastanesi ile yapılan telefon görüşmesi, 6 Mart 2020, 15.00

İddia hakkında hazırladığımız analizi sonuna kadar okuduğunuz için teşekkürler. Okuduğunuz bu analizi daha fazla kişiye ulaştırabilmek, daha çok iddiayı daha kısa zamanda inceleyebilmek için bizi Patreon sayfamızdan destekleyebilirsiniz. 

Kaynaklar 

Dünya Sağlık Örgütü, Coronaviruses

ABD Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi, Yaygın İnsan Koronavirüsleri 

ABD Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi, Koronavirüs Tipleri 

Prof Roujian Lu ve diğerleri, Genomic characterisation and epidemiology of 2019 novel coronavirus: implications for virus origins and receptor binding, The Lancet, 2020

Live Science, 12 Coronavirus myths busted by science, 6 Mart 2020

Yedikule Göğüs Hastalıkları Hastanesi ile yapılan telefon görüşmesi, 6 Mart 2020, 15.00