Videonun koronavirüs nedeniyle yere yığılan bir doktoru gösterdiği iddiası

İDDİA: Video koronavirüs nedeniyle ameliyat esnasında yere yığılıp ölen bir doktoru gösteriyor.

YANLIŞ

Facebook ve Twitter gibi sosyal medya platformlarında dolaşan, Teyit’e de ihbar olarak gönderilen bir videonun, ameliyat esnasında koronavirüs nedeniyle yere yığılan bir doktoru gösterdiği iddia edildi. Çin’deki salgında ‘artık doktorların da hayatını kaybetmeye başladığı’ ibaresiyle yüklenen gönderi, 5 bin 500’den fazla paylaşım aldı. 

Ancak iddia doğru değil. 17 Ocak 2020 sabah saatlerinde Çin’in Zhaotong şehrindeki Zhenxiong İlçe Halk Hastanesi’nde çekilen görüntüler, açlık ve yorgunluk nedeniyle bayılan bir doktora ait. 

Doktorun bayılmasının sebebi açlık ve yorgunluk 

Tersine görsel arama yöntemine başvurulduğunda, yoğunlukla koronavirüsle ilişkilendirilerek paylaşılan görüntülerin, 17 Ocak 2020’de Çin’in Yunnan eyaletinde yer alan Zhenxiong İlçe Halk Hastanesi’nde ameliyat sırasında bayılan bir doktora ait olduğuna dair haberlere ulaşılabiliyor. 

Beijing Haber Muhabiri Ni Zhaozhong’un Zhenxiong İlçe Halk Hastanesi’nde gerçekleştiği belirtilen olayın ayrıntılarıyla ilgili hastanenin üroloji bölümü müdür yardımcısı Li Song’dan aldığı bilgilere göre, Dr. Hu Gang operasyon sırasında baygınlık geçirdi. Doktor 16 Ocak saat 12.00’de çalışmayı bıraktıktan sonra, 17.00’da tekrar işe başladı ve olayın gerçekleştiği 17 Ocak sabahında çalışmaya devam etti. Haberlere göre ameliyatların yoğunluğundan dolayı kahvaltı yapmaya dahi fırsat bulamayan doktor, hipoglisemi (genellikle açlıktan dolayı kan şekerinin düşmesi) ve yorgunluk sebebiyle bayıldı. 

Pekin Haber’in paylaştığı 18 Ocak 2020 tarihli bir videoda da, doktorun uzun saatler çalışmasının hipoglisemiye sebep olduğu belirtiliyor. Haberlerin hiçbirinde doktorun hayatını kaybettiğine dair bir bilgiye rastlanmıyor. 

17 Ocak 2020 tarihinde o bölgede virüs tespit edilmemişti 

Dünya Sağlık Örgütü’nün 21 Ocak 2020 tarihli ilk Koronavirüs Raporu’nu incelediğimizde videonun çekildiği tarihte Çin’in Yunnan eyaletinde salgının varlığına dair bir veriye de ulaşamıyoruz.

İddia Maldita isimli İspanya’d yayın yapan teyit platformu tarafından da incelenmiş. Analizde görüntüleri koronavirüsle açıklayacak hiçbir kanıt olmadığı, mevcut tüm kanıtların doktorun bayılmasının sebebinin uzun çalışma saatleri ve hipoglisemi olduğunu gösterdiği belirtilmiş. 

Sonuç olarak video koronavirüs nedeniyle yere yığılan bir doktoru göstermiyor. İddia yanlış bilginin en yaygın yedi türünden hatalı ilişkilendirmeye örnek.

İddia hakkında hazırladığımız analizi sonuna kadar okuduğunuz için teşekkürler. Okuduğunuz bu analizi daha fazla kişiye ulaştırabilmek, daha çok iddiayı daha kısa zamanda inceleyebilmek için bizi Patreon sayfamızdan destekleyebilirsiniz. 

Kaynaklar 

Yangtze Haber, Doctor working 17 hours down at the operating table, 17 Ocak 2020

Beijing Haber, Doctor Zhenxiong Yi fainted during surgery no problem, 17 Ocak 2020

WHO, Novel Coronavirus Durum Raporu - 1, 21 Ocak 2020

Maldita, Hayır, bu videonun koronavirüs üzerinde çalışırken bayılan bir doktor olduğuna dair kanıt yok, 3 Şubat 2020