Ürdün’de yeni koronavirüsten ölen birinin otomobiliyle gömüldüğü iddiası

İDDİA: Ürdün’de Covid-19 nedeniyle ölen biri otomobiliyle gömüldü. 

YANLIŞ

Sosyal medyada paylaşılan ve Teyit’e de ihbar olarak gelen bir iddiaya göre, Ürdün’de yeni koronavirüs nedeniyle ölen bir kişi otomobili ile gömüldü. Kişinin, eşyalarıyla gömülen ilk insan olduğu belirtildi. İddia, sosyal medyada kısa sürede yayıldı ve birçok kişi tarafından paylaşıldı. 

Ancak iddia doğru değil. Görüntü Güney Afrika’nın Sterkspruit kasabasından. Fotoğrafta gömüldüğü görülen kişi Birleşik Demokratik Hareket (UHM) önderlerinden Tshekede Bufton Pitso, ölüm nedeninin Covid-19 olduğunu gösteren bir bilgi de yok. Aracı ile gömülmesinin nedeni ise arabada koronavirüs olması değil, Pitso’nun aracıyla gömülmek istemesi. 

Görüntüler Ürdün’den değil Güney Afrika’dan 

Tersine görsel arama yaptığımızda, iddia görselinin kullanıldığı haber siteleri karşımıza çıkıyor. Bu siteleri incelediğimizde, cenazenin gerçekleştiği yerin Güney Afrika’nın Sterkspruit’e bağlı Jozana köyü olduğunu görüyoruz. Otomobili ile gömülen kişi, Güney Afrika Birleşik Demokratik Hareket (UHM) liderlerinden Tshekede Bufton Pitso. Pitso’nun cenaze töreni, Türkiye basınında da ilgi görmüş

Pitso’nun kızı Sefora Letswaka’nın aktardığına göre, Afrikalı eski politikacı ve iş insanı Tshekede Pitso, vasiyetinde, iki yıl önce satın aldığı ve çok sevdiği Mercedes arabası ile birlikte gömülmek istediğini söylemiş. Pitso, ölmeden önce, artık süremese dahi arabası ile sıkça vakit geçiriyormuş. 

İddiada, gömülen kişinin ölüm sebebinin yeni koronavirüs olduğu söylenmişti, fakat Tshekede Pitso’nun ölümünün yeni koronavirüs olduğunu gösteren bir bilgi yok. Pitso öldüğünde 72 yaşındaydı ve bazı haber sitelerinde vefat nedeninin yaşlılık olduğu dile getirildi

Tshekede Pitso’nun cenazesine ilişkin videoya Youtube’dan ulaşmak mümkün. Ayrıca Pitso’dan, “Vasiyetleri ile hafızalara kazınan 10 kişi” başlıklı YouTube videosunda 4.21’nci saniyede de bahsedilmiş.

İddianın doğru olmadığını Malumatfuruş ve Doğruluğu Ne platformları da yazmış.

İddiada belirtilenin aksine, eşya ile birlikte gömülen ilk kişi Tshekede Pitso da değil. Daha önce 2009 ve 2018 yıllarında Youtube’a yüklenmiş videolarda da otomobili ile gömülen insanların cenaze törenlerine rastlıyoruz.

Sonuç olarak iddia gerçeği yansıtmıyor. Gömülen kişi iş insanı ve politikacı Tshekede Bufton Pitso ve vasiyetinde otomobili ile gömülmek istemiş. İddia yanlış bilginin yedi türünden hatalı ilişkilendirmeye örnek. 

Kaynaklar

The Sun UK, HIGHWAY TO HEAVEN Dad-of-six buried INSIDE his trusty Mercedes with his hands on the steering wheel, 1 Nisan 2020

News24, Eastern Cape UDM leader gets his wish to be buried in his Mercedes-Benz, 31 Mart 2020

The South African, UDM member buried in his beloved Mercedes-Benz, 30 Mart 2020

Sanal Basın, Güney Afrikalı lider, tutkunu olduğu Mercedes arabasıyla gömüldü, 4 Nisan 2020

Bursa’da Bugün, Güney Afrikalı lider, tutkunu olduğu Mercedes arabasıyla gömüldü, 4 Nisan 2020

Haber16, Güney Afrikalı lider, tutkunu olduğu Mercedes arabasıyla gömüldü, 4 Nisan 2020

Dailymail, Highway to Heaven: South African traditional leader is buried inside his Mercedes Benz, with his hands on the wheel, 2 Nisan 2020

The Guardian, Politician Buried In His Beloved Mercedes, 8 Nisan 2020

Internewscast, Highway to Heaven: South African traditional leader is buried inside his Mercedes Benz, 1 Nisan 2020

YouTube, South African traditional leader buried inside his Mercedes Benz, 2 Nisan 2020

YouTube, Vasiyetleri ile Hafızalara Kazınan 10 Kişi, 11 Nisan 2020

Malumatfuruş, Koronavirüsten Vefat Eden Kişinin Arabasının İçinde Gömüldüğü İddiası, 15 Nisan 2020

Doğruluğu Ne, Ölen Koronavirüs hastasının otomobiliyle birlikte gömüldüğü iddiası, 15 Nisan 2020

YouTube, Elderly Man Buried Inside His 1973 Pontiac, 9 Eylül 2009

YouTube, Chinese man buried in his car as dying wish is granted, 3 Haziran 2018

THD24 tarafından paylaşılan tweet, 12 Haziran 2018

South China Morning Post, Chinese man buried in his car as dying wish is granted, 31 Mayıs 2018

İddia hakkında hazırladığımız analizi sonuna kadar okuduğunuz için teşekkürler. Okuduğunuz bu analizi daha fazla kişiye ulaştırabilmek, daha çok iddiayı daha kısa zamanda inceleyebilmek için bizi Patreon sayfamızdan destekleyebilirsiniz. 

Kaynaklar

The Sun UK, HIGHWAY TO HEAVEN Dad-of-six buried INSIDE his trusty Mercedes with his hands on the steering wheel, 1 Nisan 2020

News24, Eastern Cape UDM leader gets his wish to be buried in his Mercedes-Benz, 31 Mart 2020

The South African, UDM member buried in his beloved Mercedes-Benz, 30 Mart 2020

Sanal Basın, Güney Afrikalı lider, tutkunu olduğu Mercedes arabasıyla gömüldü, 4 Nisan 2020

Bursa’da Bugün, Güney Afrikalı lider, tutkunu olduğu Mercedes arabasıyla gömüldü, 4 Nisan 2020

Haber16, Güney Afrikalı lider, tutkunu olduğu Mercedes arabasıyla gömüldü, 4 Nisan 2020

Dailymail, Highway to Heaven: South African traditional leader is buried inside his Mercedes Benz, with his hands on the wheel, 2 Nisan 2020

The Guardian, Politician Buried In His Beloved Mercedes, 8 Nisan 2020

Internewscast, Highway to Heaven: South African traditional leader is buried inside his Mercedes Benz, 1 Nisan 2020

YouTube, South African traditional leader buried inside his Mercedes Benz, 2 Nisan 2020

YouTube, Vasiyetleri ile Hafızalara Kazınan 10 Kişi, 11 Nisan 2020

Malumatfuruş, Koronavirüsten Vefat Eden Kişinin Arabasının İçinde Gömüldüğü İddiası, 15 Nisan 2020

Doğruluğu Ne, Ölen Koronavirüs hastasının otomobiliyle birlikte gömüldüğü iddiası, 15 Nisan 2020

YouTube, Elderly Man Buried Inside His 1973 Pontiac, 9 Eylül 2009

YouTube, Chinese man buried in his car as dying wish is granted, 3 Haziran 2018

THD24 tarafından paylaşılan tweet, 12 Haziran 2018

South China Morning Post, Chinese man buried in his car as dying wish is granted, 31 Mayıs 2018