Paris’teki bir duvar yazısında ‘O… Eyşan’ yazdığı iddiası

İDDİA: Fotoğraf Fransa'nın başkenti Paris’teki bir duvarda “O… Eyşan” yazdığını gösteriyor.

YANLIŞ

Facebook’ta paylaşılan bir duvar yazısının Paris’te çekildiği ve duvara “O… Eyşan” yazıldığı iddia edildi. Aynı iddia bazı Twitter hesaplarında da paylaşıldı ve binden fazla kez beğenildi. Konuyla ilgili olarak Uludağ Sözlük’te de başlık açıldı.  

Ancak iddia yanlış. Yazı görsele sonradan eklenmiş. Fotoğrafın orijinalinde “amour”, yani “aşk” yazıyor. 

Görsel 2015 yılından 

Fotoğrafı tersine görsel arama yöntemiyle aradığımızda 2015 yılında yayınlanmış haberlerde kullanıldığını görüyoruz. Bu haberlerden biri Paris’te graffiticilerin saldırganlara mesaj vererek meydan okuduklarını anlatıyor.

Haber, 2015 yılı Kasım ayında, IŞİD’in Fransa’nın başkenti Paris’te gerçekleştirdiği ve 130 kişinin hayatını kaybettiği saldırılardan sonra graffiti sanatçılarının ürettiği duvar yazılamalarını anlatıyor. Metnin içinde fotoğrafı görüntüleyen foto muhabirinin ismine de yer verilmiş: AP’den (Associated Press) Binta Epelly. Kapının üzerinde de “Bana nefret versen de ben sana sevgiyle döneceğim” ifadeleri kullanılıyor. 


Görselin orijinalinde muhabirin ismine de yer verilmiş.

Fotoğrafın orijinalinde “aşk” yazıyor 

AP’nin görsel arşivine ulaştığımızda resmi sitede de yer alan görselin 24 Kasım 2015 Salı günü, sabah saat 09:24’te Binta Epelly tarafından çekildiği bilgisine yer veriliyor. Dolayısıyla hakaret içeren “O… Eyşan” yazısının fotoğrafa sonradan montajlandığına eminiz. 

Fotoğrafın orijinalinde duvarda “amour” yani “aşk” yazdığı görülüyor. Ajans haberinde 13 Kasım’da yaşanan eş zamanlı saldırıların, Fransa’nın II. Dünya Savaşı’ndan bu yana karşılaştığı en büyük saldırılar olduğu da anlatılıyor. 

IŞİD 13 Kasım 2015’te Paris’te iki silahlı, üç de bombalı saldırı düzenledi. Bu saldırılar sonucunda 130 kişi hayatını kaybetmiş ve yaklaşık 494 kişi yaralanmıştı. Bu olaydan sonra ülkede olağanüstü hal ilan edildi ve sınırlar kapatıldı. Fransa 2015’in başında hiciv dergisi Charlie Hebdo’ya yönelik saldırıyla 12 kişinin ölümü sonucu sarsılmış, radikal İslamcı iki kişi saldırıların sebebini, “İslam peygamberi Muhammed’e küfür” olarak açıklamıştı. 

Sonuç olarak, iddiadaki görsel montajlanarak oluşturulmuş. Bu nedenle yanlış bilginin en yaygın yedi türünden manipülasyon ve parodi kategorisinde değerlendirilebilir. 

İddia hakkında hazırladığımız analizi sonuna kadar okuduğunuz için teşekkürler. Okuduğunuz bu analizi daha fazla kişiye ulaştırabilmek, daha çok iddiayı daha kısa zamanda inceleyebilmek için bizi Patreon sayfamızdan destekleyebilirsiniz. 

Kaynaklar

The Journal, Across Paris graffiti artists send message of defiance to attackers, 27 Kasım 2015

AP Images, France Paris Attacks Street Art Photo Gallery | Buy Photos

AA, Paris'te terör saldırıları, 13 Kasım 2015

BBC, Paris saldırıları: En az 127 kişi hayatını kaybetti, 14 Kasım 2015 

HaberTürk, Paris terör saldırısı ve patlamasının ardından Fransa'da olağanüstü hal ilan edildi, 14 Kasım 2015

BBC, Charlie Hebdo saldırısının zanlıları kim?, 8 Ocak 2015 

BBC, Paris attacks: What happened on the night, 9 Aralık 2015