Fotoğrafın Vladimir Putin’i gazeteci kılığında ajanlık yaparken gösterdiği iddiası

İDDİA / Fotoğraf: Vladimir Putin, ABD’nin Sovyetler Birliği’ni ziyareti sırasında gazeteci kılığında ajanlık yaptı.  

YANLIŞ

Sosyal medyada paylaşılan ve teyit.org’a ihbar olarak gönderilen görselde üzerinde fotoğraf makinesi bulunan kişinin, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’i gösterdiği iddia edildi. Buna göre eski KGB ajanı olan Putin, 1980’li yıllarda Sovyetler Birliği’ni ziyaret eden ABD heyetini, gazeteci kılığına girerek izledi.

Bir kullanıcı tarafından 8 Eylül 2018’de Twitter’da paylaşılan fotoğraf yaklaşık 10 bin kişi tarafından beğenildi. Karikateist tarafından 9 Eylül 2018’de Facebook’a yüklenen fotoğraf ise yaklaşık bin kişi tarafından beğeni aldı.

İddia, söz konusu kareyi çeken fotoğrafçı tarafından ortaya atıldı

Ancak, Kızıl Meydan’da çekilen görselde yer alan ve boynunda fotoğraf makinesi taşıyan kişinin Rusya Devlet Başkanı Putin’i gösterdiği iddiası doğru değil. 1988 yılında çekilen fotoğraftaki kişinin kim olduğu tam olarak bilinmese de o dönem Doğu Almanya’da orta düzey bir KGB ajanı olarak çalışan Putin’in ABD Başkanı Reagan’ı gazeteci kılığına girerek izlemesi zor görünüyor.

Eski ABD Başkanı Barack Obama’nın da fotoğrafçılığını yapan Pete Souza’nın, 31 Mayıs 1988’de Rusya’daki Kızıl Meydan’da çektiği fotoğrafa ulaşmak mümkün. Fotoğrafta o dönem ABD Başkanı olan Ronald Reagan ve Sovyetler Birliği’nin son lideri Mihail Gorbaçov görülebiliyor. ABD’nin 1988 yılında yaptığı bu üst düzey ziyaret sırasında Reagan Kızıl Meydan’ı gezerken orada bulunan insanlarla konuşup küçük bir çocukla da el sıkışıyor.

Gezi boyunca heyette yer alan ve söz konusu kareyi çeken fotoğrafçı Pete Souza, 2009 yılında fotoğraf hakkında konuşurken, Sovyetler Birliği ziyaretinde etrafta birçok KGB ajanının bulunduğunu hatta kendisine verilen bir bilgiye göre fotoğrafta yer alan ve boynunda fotoğraf makinesini bulunan kişinin şimdiki Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin olduğunu belirtiyor.  

Stok fotoğraf sitesi Getty Images’da yer alan fotoğrafın açıklamasında boynunda fotoğraf makinesi olan kişi hakkında bir bilgi bulunmuyor.

1988 yılında düzenlenen ziyaretin video paylaşım sitesi YouTube’a yüklenen görüntülerine de ulaşılabiliyor. Söz konusu videonun 17.39’uncu saniyesinde boynunda fotoğraf makinesi asılı kişi görülebiliyor. Devam eden saniyeler boyunca da söz konusu kişinin kameralara yansıdığı fark ediliyor. Regan Library isimli sayfa tarafından 2 Haziran 2016 yılında yayınlanan görüntülerde de daha önce olduğu gibi Putin olduğu iddia edilen kişi hakkında bir bilgi verilmiyor.

Yine Getty Images’da yer alan ve olayın farklı açıdan çekilmiş siyah beyaz bir görüntüsü daha bulunuyor. Benzer şekilde bu fotoğrafta da kişi hakkında bir bilgiye rastlanmıyor. Ancak, olay yerinden çekilen siyah beyaz fotoğrafa bakıldığında Sovyetler Birliği lideri Gorbaçov ile Putin olduğu iddia edilen kişinin yan yana denilebilecek yakınlıkta durduğu anlaşılıyor. Gorbaçov’un boy uzunluğu 1.75 metre olarak belirtiliyor. Putin’in boy uzunluğu ise 1.68 metre olarak görülüyor. Fotoğraftan hareketle Putin olduğu iddia edilen kişinin boy uzunluğunun en az Gorbaçov kadar olduğunu söylemek yanlış olmaz.

Rus kaynakları fotoğraftaki kişinin Putin olmadığını açıkladı

Söz konusu fotoğrafın gündem olmasından sonra The Guardian Gazetesi tarafından konu hakkında yapılan 20 Mart 2009 tarihli bir habere rastlanabiliyor. Haberde Putin’in basın sözcüsü Dmitry Peskov, üzerinde fotoğraf makinesi bulunan kişinin Putin olmadığını belirtiyor. Ayrıca, Souza tarafından ortaya atılan iddianın da şüpheli olduğu vurgulanıyor.

Fotoğrafı çeken Pete Souza’nın 19 Mart 2018’de konu hakkında Twitter üzerinden bir açıklama yaptığı görülebiliyor. Bu bilginin 10 yıl önce kendisine verildiğini ve fotoğraftaki kişinin muhtemelen Putin olduğunun söylendiğini belirten Souza, şimdi ise fotoğraftaki kişinin Putin olmadığını düşündüğünü ifade ediyor.

Putin 1990’lı yıllara kadar Doğu Almanya’da bulunuyordu

Rusya Devlet Başkanı Putin’in, 1990’lı yıllara kadar Sovyetler Birliği gizli istihbarat servisi KGB’nin Doğu Almanya bürosunda çalıştığı biliniyor. Putin’in kişisel web sitesinde yer alan bilgide kendisinin 1985-1990 yılları arasında Doğu Almanya’nın Dresden kentinde çalıştığı ifade ediliyor.

Putin’in Dresden’de görev yaptığı yıllarda çekilen fotoğrafları görmek mümkün. 1980’li yılların sonunda çekilen bir fotoğrafta kızlarıyla oynayan Putin görülebiliyor.

Hoaxeye isimli internet sitesinde konu hakkında çıkan bir yazı da bulunuyor. Yazıda üzerinde fotoğraf makinesi bulunan kişinin Putin olma olasılığının az olduğu ifade ediliyor. Ayrıca yazıda Putin’in 1988 yılından olduğu belirtilen bir fotoğrafı da görülebiliyor.


Putin hakkında benzer iddialar daha önce de sosyal medyada yer almıştı

Rusya Devlet Başkanı Putin’in gençlik fotoğrafları hakkında daha önce de benzer iddialar ortaya atılmıştı. 2017 yılında paylaşılan bir fotoğrafta bu sefer Putin’in Irak’ın eski Cumhurbaşkanı Saddam Hüseyin’e hizmet eden bir garson olduğu iddia edilmişti. teyit.org bu iddia hakkında 16 Ekim 2017’de yayınladığı analizde söz konusu kişinin Putin olmadığını belirtmişti.

Kaynaklar

Getty Images, Kızıl Meydan’da çekilen fotoğraf, 31 Mayıs 1988

Npr.org, Pete Souza’nın 1988 Rusya gezisinden de bahsettiği yazısı, 15 Ocak 2009

The Telegraph, Putin’in KGB ajanı olarak Reagan’ı izlediği iddiası hakkında haber, 19 Mart 2009

Getty Images, Olayın başka açıdan çekilen fotoğrafı, 1988

YouTube, Regan’ın ziyareti sırasında Kızıl Meydan’da çekilen görüntüler, 2 Haziran 2016

IMDB, Gorbaçov’un boy uzunluğu

Bodywhat.com, Putin’in boy uzunluğu

Twitter, Pete Souza’nın fotoğraf hakkında daha sonra yaptığı açıklama, 19 Mart 2018

Biography.com, Putin’in biyografisi

Putin.kremlin.ru, Putin’in resmi sitesindeki biyografisi

Dailymail, Putin’in gençlik fotoğraflarının da olduğu albüm, 1 Ağustos 2017

Hoaxeye, Söz konusu fotoğraf hakkındaki iddialar, 23 Haziran 2017

Teyit.org, Saddam Hüseyin’e hizmet eden garsonun Putin olduğu iddiası, 16 Ekim 2017