Fotoğrafın Afganistan’daki 9 yaşında bir kızın hamile kaldığını gösterdiği iddiası

İDDİA / Fotoğraf: Afganistan’da 9 yaşındaki bir çocuk hamile kaldı.

YANLIŞ

Sosyal medyada paylaşılan ve teyit.org’a ihbar olarak gönderilen bir fotoğrafın Afganistan’da 9 yaşında hamile bir kız çocuğunu gösterdiği iddia edildi. İddiada, fotoğrafın Alman doktorlar tarafından çekildiği bilgisi de yer aldı.

Facebook’taki bir kullanıcı tarafından 22 Aralık 2018’de paylaşılan fotoğraf şimdiye kadar 247 defa paylaşıldı. Aynı iddia Uludağ Sözlük’te de yer aldı. Twitter’da ise iddia fotoğraf yaklaşık 3 bin 250 defa retweetlendi ve bin 500 beğeni aldı.

Ancak fotoğrafın Afganistan’da hamile kalan 9 yaşındaki kız çocuğunu gösterdiği iddiası doğru değil. Fotoğraf, 27 Mayıs 2003’te Kabil’deki Fransız Kadın ve Çocuk Sağlığı Enstitüsü’nde bir muayenehanede Raphael Gaillarde tarafından çekilmiş. Kız çocuğu hamile değil, yetersiz beslenme sonucu ortaya çıkan bir hastalık nedeniyle çocuğun karnında şişlik oluşmuş. Fotoğraftaki kız çocuğu, tedavisi için Haziran 2003’te Ghulam Sultami Masoura isimli başka bir hasta çocuk ile birlikte Paris’teki George Pompidou Hastanesi’ne götürülmüş. Fotoğrafta kız çocuğunun karnını gösteren kişi ise Fransız doktor Eric Cheysson.

Fotoğraf Kabil’deki Kadın ve Çocuk Sağlığı Hastanesi’nde çekilmiş

İddia konusu fotoğraf tersine görsel arama ile internette aratıldığında karşımıza Getty Images’de bulunan bazı fotoğraflar çıkıyor. Bu fotoğrafların altındaki bilgilerden söz konusu fotoğrafın 27 Mayıs 2003’te çekildiği anlaşılıyor.

Fransa eski Başkanı Jacques Chirac’ın eşi Bernadette Brick, Afganistan’daki ilk ‘anne ve çocuk sağlığı hastanesininin’ açılışında yer almış. Fotoğraftaki kız çocuğu adı geçen hastanede 27 Mayıs’ta Dr. Nillab’in ofisinde Doktor Eric Cheysson tarafından muayene edilmiş. Söz konusu hastanede her yıl yaklaşık 5 bin Afgan çocuk tedavi görüyor.

Yine aynı fotoğrafın altındaki bilgilerde fotoğraftaki kız çocuğunun, daha iyi tedavi görebilmesi için Fransa’ya götürelecek çocuklar arasında yer aldığı ifade ediliyor. Kız çocuğu yetersiz beslenme nedeniyle protein ve kalori eksikliğinin sebep olduğu marasmus hastası.

Aynı kız çocuğunun aynı günden başka bir fotoğrafı

Aynı hastalık nedeniyle Fransa’ya götürülen başka çocuklar da var

Getty Images’da 27 Mayıs 2003’de Raphael Gaillarde tarafından çekilmiş diğer fotoğraflarda aynı hastalığa sahip olduğu anlaşılan başka bir kız çocuğuna daha rastlanıyor.

Fotoğraftaki kızın hastalığı marasmus ya da kwashiorkor

İnternette yer alan bilgilere göre çocuklarda yetersiz beslenmeden kaynaklı protein ve kalori eksikliği sonucu marasmus ya da kwashiorkor hastalığının belli bir aşamasında hasta çocukların karnı iddia fotoğraftaki gibi şişmekte.

1 Haziran 2003 tarihli Getty Images fotoğraflarında görülen çocuğun ise Paris’teki George Pompidou Hastanesi’nde Profesör Alain Deloche tarafından ameliyat edilen Ghulam Sultami Masoura isimli kız çocuğu.

Ghulam Sultami Masoura Paris’te ameliyat sırasında

Masoura, tedavisinin ardından Paris’teki bakıcı ailesinin yanında

Eric Cheysson çalışmalarından ötürü ödüle layık görülmüş

Fransa’daki La Chaine de L’espoir Derneği’nin kurucuları arasında Doktor Eric Cheysson ve 2003’te Ghulam Sultami Masoura’nın ameliyatını gerçekleştiren Profesör Alain Deloche bulunuyor.

28 Mart 2018’de derneğin internet sitesinde yer alan bir habere göre Eric Cheysson, Afganistan İslam Cumhuriyeti tarafından 40 yılı aşkın ülkedeki çocuklara yönelik çalışmalarından ötürü “Mir Masjedi Khan” madalyasına layık görülmüş.

Benzer iddialar daha önce de yayılmıştı

9 Ocak 2018’de teyit.org’da yayımlanan analizde benzer bir iddianın yayıldığı görülebiliyor. Daha önce de Bursa’da 11 yaşındaki bir kız çocuğunun hamile olduğu iddia edilmişti. Fakat analizde de okunabileceği gibi iddia fotoğraftaki kız, Brezilya’da yaşayan karaciğer hastası biri.

Sonuç olarak fotoğrafın 9 yaşındaki hamile bir kız çocuğunu gösterdiği iddiası doğru değil. Fotoğraftaki kız çocuğu, yeterli beslenemediği için protein eksikliğinden kaynaklı marasmus ya da kwashiorkor hastası. Fotoğraf 27 Mayıs 2003’te Kabil’deki kadın ve çocuk sağlığı hastanesinde çekilmiş.

Kaynaklar

Getty Images, İddia fotoğrafın gerçeği, 27 Mayıs 2003

Getty Images, İddia fotoğrafla aynı gün çekilmiş ve aynı hastalığa sahip başka bir Afgan kızı gösteren fotoğraf, 27 Mayıs 2003

Afganistan’daki çocuk ve kadın sağlığı hastanesi hakkında bilgiler

Doktor Eric Cheysson’a verilen madalya

Protein eksikliğinden kaynaklanan çocuk hastalıkları ile ilgili makale