Fotoğraf beyaz balinanın bacakları olduğunu göstermiyor 

İDDİA: Beyaz balinaların dışarıdan görülebilir bacakları ve dizleri var.

YANLIŞ

Twitter’da yaygın bir paylaşımda yer alan bir görselin, beyaz balinaların bacakları ve dizleri olduğunu gösterdiği iddia edildi. İddia ilk olarak 3 Haziran 2018’de Twitter’da ilginç bilgiler paylaşan We Like To Learn adlı sayfada ortaya atılmıştı. Paylaşım binlerce beğeni ve paylaşım aldı. 

Fakat iddia yanlış. Beyaz balinaların bacakları ve dizleri bulunmuyor. Fotoğrafta bacak ve dize benzeyen organlar, balinanın kasları ve çekim açısından dolayı böyle gözüküyorlar. 

Aynı balinanın başka kareleri de var 

Fotoğrafı tersine görsel arama ile arattığımızda 9 Ekim 2008 tarihinden bu yana dolaşımda olduğunu görüyoruz. Flickr üzerinden yapılan bu paylaşımdaki fotoğraf, güncel paylaşımınkiyle aynı. Yani fotoğraf, en azından o zamandan beri, tahrif edilmemiş. Ancak amatör bir fotoğrafçı tarafından kaydedilmiş balinanın, farklı açıdan çekilen diğer fotoğraflarında, dizlerinin olmadığı görülüyor.  

Yani balinanın bacak ve dizleri varmış gibi gözükmesinin nedeni çekim açısı ya da çekim anındaki bir hareket olabilir. Nitekim uzmanlar, balinaların su içinde yaptığı hareketlere bağlı olarak, tıpkı insan vücudunda olduğu gibi, kaslarının veya yağlarının belirgin olarak görülebileceğini söylüyor. Bu görüntüde de, kaslar kamera açısından dolayı diz ve bacak gibi gözükmüş.

Birçok kaynakta balinaların dizlerinin olmadığı, vücutlarındaki yağların güçlü bir harekette kasılarak böyle bir görüntü oluşturduğu belirtilirken, uzmanlar da fotoğrafın çekildiği açıdan kaynaklı böyle bir görüntünün oluşabileceğini söylüyor.

Beyaz balinaların ayakları zamanla yok oldu

Beyaz balinaların bir zamanlar var olan bacaklarının evrimsel süreçte köreldiği biliniyor. İskelet sisteminde, omurgadan bağımsız olarak bulunan pelvis kemikleri, balinaların bacaklarının köreldiğini gösteriyor. Bugün iskeletlerinde çok küçük bir yeri kaplayan bu kemiklerin, zamanla tamamen yok olması öngörülüyor. Ancak fotoğrafta görülenler, bu sonradan körelmiş olan bacaklar da değiller.

Beluga balinalarının körelmiş bacaklarına işaret eden pelvis kemikleri. Modelleme Alaska Üniversitesi Kuzey Müzesi için yapılmış

Dünyada 150 binden fazla beluga balinası bulunuyor. Coğrafi olarak dünyanın birçok bölgesine yayılan balinaların bazı alt popülasyonları, tehlike altında.

Sonuç olarak iddia yanlış. Beluga balinalarının farklı açılardan çekilen fotoğraflarında dizlerinin olmadığı görülebiliyor. İddia, yanlış bilginin yedi türünden çarpıtmaya örnek.

İddia hakkında hazırladığımız analizi sonuna kadar okuduğunuz için teşekkürler. Okuduğunuz bu analizi daha fazla kişiye ulaştırabilmek, daha çok iddiayı daha kısa zamanda inceleyebilmek için bizi Patreon sayfamızdan destekleyebilirsiniz. 

Kaynaklar

Evrim Ağacı, “Balinaların Arka Bacak Kemikleri Evrimin Harika Bir Kanıtıdır!”, 28 Temmuz 2020

Mashable, “That beluga whale certainly doesn't have legs. Here's what it does have”, 28 Temmuz 2020

Newsweek, “Beluga Whale 'Knees' Are Going Viral but, Of Course, Whales Don't Have Legs”, 28 Temmuz 2020

iflscience.com, “There's Something You Need To Know About That ‘Mermaid’ Viral Tweet”, 28 Temmuz 2020

flickr.com, İddiada kullanılan fotoğrafın sahibinin profili, 28 Temmuz 2020

georgiaaquarium.org, Beluga Whale, 29 Temmuz 2020

Idaho Virtualization Laboratory, Beluga balinasının anatomisi