Pelin Furuncı

Fotoğrafın Çekmeköy’de helikopter kazasında ölen askerleri gösterdiği iddiası

Sosyal medyada paylaşılan ve teyit.org’a ihbar olarak gönderilen bir fotoğrafta, 11 Şubat 2019 günü İstanbul'un Çekmeköy ilçesinde askeri bir helikopterin düşmesi sonucu gerçekleşen kazada yaşamını yitirdiği belirtilen askerlerin fotoğrafları paylaşıldı. Görselde Göksenin Şaylan, Aykut Yurtsever, Emre Vahit Bekli, Şahin Arslan’ın isimleri ve fotoğrafları yer alıyor.

Fotoğrafların dünyada bir tane kalan nesli tükenmiş siyah aslanı gösterdiği iddiası

Sosyal medyada paylaşılan fotoğrafların dünya üzerinde bir tane kalmış ve nesli tükenmiş olan siyah aslanı gösterdiği iddia edildi. Fakat fotoğrafların nesli tükenmiş olan siyah aslanı gösterdiği iddiası doğru değil. Siyah aslanları gösteren fotoğraflar montajlanarak hazırlanmış. Fotoğrafların orijinalinde aslanların siyah değil sarı renkte olduğu görülebiliyor.

Fotoğrafın National Geographic tarafından yılın fotoğrafı seçildiği iddiası

Sosyal medyada paylaşılan ve teyit.org’a ihbar olarak gönderilen bir fotoğrafın National Geographic tarafından yılın fotoğrafı seçildiği iddia edildi. Fakat fotoğrafın National Geographic fotoğraf yarışmasında birinci olduğu doğru değil. Fotoğraf Hasan Bağlar isimli fotoğrafçıya ait ve kendisi Lefkoşa’da yaşayan Kıbrıslı bir fotoğrafçı. Hasan Bağlar, söz konusu fotoğrafla National Geographic fotoğraf yarışmasına katılmış fakat birinciliği bulunmuyor.

Kızılay Doğal Maden Suyu’nun şişesinden “Türk Kızılayı” yazısı kaldırılıp Arapça etiket konulduğu iddiası

Sosyal medyada paylaşılan ve teyit.org’a ihbar olarak gönderilen bir fotoğrafta gözüken Kızılay Doğal Maden Suyu şişesinden “Türk Kızılayı” yazısının kaldırılıp, yerine Arapça etiket yerleştirildiği iddia edildi. Fakat Kızılay Doğal Maden Suyu şişelerinden kaldırılan “Türk Kızılayı” yazısının yerini Arapça bir etiketin aldığı iddiası doğru değil.

Videonun kayak yapan bir kadını ayı kovaladığını gösterdiği iddiası

Sosyal medyada paylaşılan ve teyit.org’a ihbar olarak gönderilen bir videoda kayak yapan bir kadının çektiği görüntülerde arkasında onu kovalayan bir ayının görüldüğü iddia edildi. Video, bir yapım şirketi olan “The Woolshed Company” tarafından viral videoların yayılımına ilişkin bir sosyal deney gerçekleştirmek amacıyla montajlanarak hazırlanmış.

Fotoğrafın Doğu Türkistan’da birbirine sarılan iki kardeşi gösterdiği iddiası

Sosyal medyada paylaşılan ve teyit.org’a ihbar olarak gönderilen bir fotoğrafta birbirine sarılan iki çocuğun Doğu Türkistan’da Çin’in işkence ve zulmünden kaçan iki kardeş olduğu iddia edildi. Fotoğrafın orijinali 2007 yılında Vietnam’ın kuzeydoğusunda bulunan Ha Giang şehrinde Vietnamlı fotoğrafçı Na Son Nguyen tarafından çekildi.

Dünya üzerinde daha önce görülmemiş 6 elementin Aydın’da bulunduğu iddiası

Sosyal medya ve bazı haber sitelerinde paylaşılan bir haberde Aydın’da bulunan bazı taşlarda Dünya üzerinde bulunmayan 6 adet element bulunduğu iddia edildi. Fakat taşlarda Dünya’da bulunmayan 6 elementin tespit edildiği iddiası doğru değil. Analiz edilen taşlarda tespit edilen oksit bileşenlerin hepsi periyodik cetvelde bulunan elementlerden oluşuyor.

Hakikat sonrası çağda yeni medya ve yalan haber üzerine bir çalışma: teyit.org örneği

Kullanıcı Arayüzü Tasarımcısı olan Murat Uluk’un yüksek lisans tezi olarak yazdığı “Hakikat Sonrası Çağda Yeni Medya & Yalan Haber” isimli kitap yayımlandı. Kitap genel hatlarıyla yeni iletişim teknolojileri ve yeni medya, ‘yalan haber’ kavramı, hakikat sonrası çağda doğrulama platformları gibi konuları ele alırken, yalan haberin internetteki varlığını teyit.org örneği üzerinden inceliyor.
Pelin Furuncı

Pelin Furuncı

Stajyer Yazar

Orta Doğu Teknik Üniversitesi’nde Sosyoloji ve Felsefe Tarihi okuyor. 2017 yılı bahar döneminde bir dönem Frankfurt Goethe Üniversitesi’nde Erasmus programı dahilinde eğitim gördü ve göçmen işçiler hakkında bir saha araştırması yaptı. Akademik ilgi alanları yeni medya,sanat teorisi ve bilgi sosyolojisi. Lisans eğitimi süresince fotoğraf, yeni medya, programlamlama dilleri, proje yazımı ve almanca üzerine eğitimler aldı. İki yıl süreyle Orta Doğu Teknik Üniversitesi’nde Öğrenci Asistanı olarak çalıştı. Altı yıldır amatör olarak fotoğrafla ilgileniyor.